Sống Có Ích Cho Đời

Có ai đó nói rằng: “Đâu ai nghèo đến nỗi không có tấm lòng dành cho nhau”. Có thể ta nghèo tiền, nghèo của nhưng xin đừng bao giờ nghèo tình yêu đến nỗi đóng cửa lòng trước nỗi khổ hay sự bất hạnh của tha nhân.

Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn từng viết "Sống trên đời cần có một tấm lòng. Để làm gì em biết không? Để gió cuốn đi, để gió cuốn đi…". Gió sẽ cuốn tấm lòng đầy ắp tình yêu thương để gieo vào khắp muôn nơi, để đi đến mọi ngõ ngách cuộc đời, để mang lại hạnh phúc cho những mảnh đời bất hạnh khổ đau.

Con người là họa ảnh Thiên Chúa. Con người cũng phải có tấm lòng biết yêu thương như Thiên Chúa. Tình yêu là lẽ sống của con người. Sống thiếu tình yêu con người tự đánh mất căn tính của mình. Sống thiếu tình yêu thì đâu còn giá trị của một con người là phải sống có ích cho tha nhân.

Có một dụ ngôn kể rằng: Khi những chú cá được sinh ra trên đời, chú thường hỏi mẹ chú rằng: “Nước là gì hả mẹ? Sao con không biết nước là gì cả?”. Mẹ chú không biết giải thích cho chú thế nào, đành nhờ sóng hất chú lên bờ. Khi nằm giãy giụa trên bờ chú cá nhỏ mới hiểu thế nào là nước, nước chính là sự sống của chú, điều tưởng chừng bình thường nhất đó, lại có ảnh hưởng đến sự sống của chính mình. 

Đôi khi con người cũng cần phải gặp những bất trắc, những thất bại mới cảm thấy cần tấm lòng chia sẻ, yêu thương của ai đó. Lúc đó con người mới thấy cần lắm một tấm lòng để giúp mình vượt qua khó khăn. Cần lắm một bàn tay nâng đỡ xoa dịu nỗi đau cho mình. Cần lắm một lời an ủi, khích lệ để đứng dạy sau những lần vấp ngã.

Nếu biết mình rất cần một tấm lòng để khích lệ, nâng đỡ mình thì hãy trân trọng tình cảm của những người đang sống bên cạnh chúng ta. Đồng thời, cũng phải để tấm lòng mình cho gió cuốn đi đến với mọi phận người. Hãy để tình yêu cho gió mang tới cho những mảnh đời bất hạnh khổ đau.

  Lời Chúa hôm nay, mời gọi người kytô hữu hãy sống cuộc đời hữu ích như những hạt muối hay ngọn đèn sáng cho trần gian. Muối thì thấp hèn, âm thầm và khiêm tốn, nhưng muối làm cho người mẹ nội trợ thêm rạng rỡ niềm vui, cho bữa cơm gia đình thơm ngon đậm đà. Ánh sáng thì rực rỡ, huy hoàng. Ánh sáng soi cho người ta thấy rõ đường đi, cho con người nhận ra nhau, cho quan hệ giữa người với người thêm trong sáng chân thành.

Nhưng thân phận cả hai đều phải chịu hao mòn hy sinh thì mới thực sự có ích cho đời: muối tan dần đi, ngọn nến phải chịu tiêu hao. Lý do tồn tại của cả hai là để trở nên hữu ích cho đời. Nếu muối không mặn và đèn không sáng thì đâu có ích chi. Tất cả sẽ vô dụng chỉ nên vất ra đường phố cho người ta chà đạp và khinh bỉ.

Dù là muối hay ánh sáng thì con người cũng phải biết hy sinh, biết quên đi cái tôi của mình để đem tình yêu làm ấm lòng người và thắp sáng niềm tin yêu và hy vọng cho những con người đang chìm ngập trong bể khổ, trong thất bại khổ đau.

Nhưng tiếc thay, vì lười, vì ích kỷ, vì hèn nhát, ngọn đèn của chúng ta lu mờ dần đi và có khi tắt ngấm. Vì thiếu bác ái, thiếu lòng nhân từ nên những ai tiếp xúc với chúng ta đều cảm thấy mặn chát, khô cằn thiếu sức sống mặn nồng. Xin Chúa giúp chúng ta dám hy sinh và từ bỏ mình mỗi ngày để trở nên ánh sáng và muối men cho đời. Amen

CHỌN LỰA ĐỂ HẠNH PHÚC

Lm. Giuse Nguyễn

Ở Mỹ, đến nay vẫn chưa có một Đệ nhất phu nhân nào vượt qua được danh tiếng và hình ảnh của Đệ nhất phu nhân Eleanor Roosevelt. Nổi tiếng là người năng động, tích cực, bà là người kiên quyết giũ bỏ vai trò thụ động của một Đệ nhất phu nhân, để trở thành một nhà nhân đạo, nhà hoạt động xã hội chuyên nghiệp. Bà đã nói: “Về lâu về dài, chính chúng ta sẽ định hình bản thân con người chúng ta và cuộc sống của chúng ta. Quá trình đó không bao giờ kết thúc cho tới khi ta chết. Rốt cuộc thì chúng ta luôn phải gánh chịu mọi trách nhiệm về chính sự lựa chọn của mình”.

Hay như một chàng trai đứng trước một cuộc tình có quá nhiều rắc rối, cuối cùng chàng quyết định:

“Đâu dễ dàng khi đau lòng chọn lựa,

Chọn về mình một vết cứa tình yêu.

Tình yêu anh đúng chưa hẳn là nhiều,

nhưng thử hỏi bao nhiêu là tất cả?

Tình yêu đong đếm? Thôi tan rã.

Anh sẽ dừng! Mệt lã một tình yêu...”( Sưu tầm)

Lời Chúa ngày hôm nay cho chúng ta thấy cuộc sống là một hành trình của sự chọn lựa. Nếu chọn những giá trị đúng đắn con người sẽ hạnh phúc, bằng ngược lại họ sẽ đau khổ. Hơn thế nữa, sự chọn lựa của mỗi người chẳng những đem lại hạnh phúc hay đau khổ cho chính họ, mà còn ảnh hưởng đến người khác.

I.                        PHỤNG VỤ LỜI CHÚA

1.                       Bài Đọc I: Hc 15, 15-20

Tác giả sách Huấn ca tổng hợp đạo lý cổ truyền với sự khôn ngoan chung của nhân loại mà tác giả đã đào sâu nhờ kinh nghiệm riêng, để từ đó giúp người Do Thái giữ vững được căn tính của mình là một dân tộc được Thiên Chúa chọn gọi một cách đặc biệt. Trong chương 15 tác giả nói đến sự tự do của con người. Người Do Thái hay đổ thừa cho Thiên Chúa, kể cả tội lỗi của họ. Vì vậy mà tác giả cho họ biết Thiên Chúa không ép buộc con người làm bất cứ điều gì, mà Ngài chỉ đặt ra trước mặt họ 2 con đường, và cho họ thấy “cửa sinh cửa tử”, rồi “để nó tự quyết định lấy” (Hc 15, 14). Tác giả nói: “Nếu con muốn thì hãy giữ các điều răn mà trung tín làm điều đẹp ý Người” (Hc 15, 15). Rõ ràng đó là tự do của con người. Nhưng hãy nhớ chính Thiên Chúa là Đấng “khôn ngoan, mạnh mẽ, uy quyền và trông thấy tất cả” (Hc 15, 18) không  bao giờ muốn con người làm điều xấu: “Người không truyền cho ai ăn ở thất đức, cũng không cho phép ai phạm tội”. Vì vậy không thể đổ thừa cho Thiên Chúa những việc xấu mình đã làm, mà phải nhìn nhận do sự chọn lựa sai trái của mình.

2.                       Tin Mừng Mt 5, 17-37

Nằm trong phần bài giảng trên núi để các môn đệ của Đức Giêsu thấy được cung cách của người công dân Nước Trời trong thời đại mới là phải sống theo Tám mối phúc thật  (CN 4 TN), là phải trở thành muối và ánh sáng (CN 5TN) ; hôm nay Đức Giêsu kiện toàn lề luật của Môsê và chỉ ra đức công chính của người môn đệ. Môn đệ của Đức Giêsu chẳng những không được giận ghét người ta mà còn phải yêu thương tha nhân ; chẳng những không được ngoại tình mà còn phải tránh cớ vấp ngã cho người khác ; chẳng những không được ly dị mà còn phải biết gìn giữ cho người bạn đời của mình ; không được thề thốt vì môn đệ Đức Giêsu luôn sống trong sự thật...

Chúng ta nghe những điều này rất nhiều nhưng chúng ta chỉ nhìn nó ở khía cạnh luân lý, luật lệ nên cảm thấy gò bó, nặng nề. Vì vậy có nhiều người đã để mặc cho mình sống ngược lại với những lề luật của Chúa vì họ nghĩ rằng “Chỉ có Chúa là Đấng toàn năng mới tránh được những điều đó, còn tôi là người phàm mắt thịt, tôi không thể! Chúa thánh thiện quá, tôi tệ lắm, xin Chúa làm ơn tránh xa tôi!...”

Lời Chúa mời gọi chúng ta hãy thay đổi cái nhìn để nhận ra rằng chúng ta có quyền chọn lựa, nhưng đừng ngu dại mà chọn lựa con đường chết, phải chọn con đường sống. Sự sống và cái chết ở đây không chỉ đơn giản về mặt thể lý, mà hơn thế nữa nó là tình trạng đau khổ và hạnh phúc trong tương lai, ở một thế giới vĩnh hằng. Nói một cách ngắn gọn hơn phải sống làm sao để được lên thiên đàng chứ đừng sa hỏa ngục.

II.                    MỘT VÀI SUY TƯ TRONG NĂM GIA ĐÌNH

Giáo hội đang thao thức với thực trạng của đời sống gia đình hiện nay. Mặc dù một số gia đình vẫn giữ được giao kết trong ngày thành hôn, vẫn hạnh phúc, nhất là vẫn giữ vững đức tin, vẫn sống đạo tốt... Nhưng rất nhiều gia đình, nhất là những gia đình trẻ đã đổ vỡ, hoặc đang có nguy cơ đổ vỡ do bất đồng ý kiến, do bạo hành, do ngoại tình hoặc nhiều nguyên nhân khác. Giới trẻ sống buông thả trong tính dục và những nhu cầu theo bản năng với câu cửa miệng: “Mình thích thì mình làm”; tính khí hung hăng nên xảy ra nhiều vụ án mạng... Cha mẹ nói con cái chẳng những không nghe, thậm chí còn phản kháng... Những thực trạng đó đang làm cho Giáo hội phải thực sự lo lắng. Không biết anh chị em, nhất là những phụ huynh có lúc nào ngồi nhìn lại để cùng chung thao thức với Giáo hội, hay vì những bộn bề của cuộc sống mà để cho mình trở thành những kẻ bàng quan, mặc kệ cho thực trạng xã hội ngày càng xuống cấp? Ít  ra những giây phút ngắn ngủi này, chúng ta là những Kitô hữu, nhất là những bậc làm cha mẹ, phải ý thức lại trách nhiệm của chúng ta với ơn gọi gia đình, với bổn phận chuẩn bị cho người trẻ bước vào đời sống Hôn nhân.

1.                       Đừng để tuổi thơ bị đánh cắp

Một trong những nguyên nhân dẫn đến sự đổ vỡ của gia đình, cũng như tội ác gia tăng nhất là trong giới trẻ là do sự ích kỷ được hình thành ngay từ bé khi một đứa trẻ được cha mẹ nuông chiều, cung phụng cho những thứ mà nó đòi hỏi, mặc dù lúc đó nó không có tội gì, vì chỉ là một đứa con nít.

Cha Piô Ngô Phúc Hậu kể một câu chuyện khiến những bậc phụ huynh phải suy gẫm. Một đứa bé sống trong một gia đình có cha mẹ và bà nội. Cha đứa bé rất ý thức đến việc giáo dục con cái. Một hôm có người bán cà rem đi ngang nhà, đứa bé đòi ăn. Cha nó nói con ăn bánh rồi, không được ăn cà rem nữa, mai cha mua cho con ăn. Nó òa lên khóc. Bà nội nghe được chạy lên dỗ dành và bồng nó ra cổng mua cho nó cây cà rem. Nó cầm cây cà rem vừa mút vừa nghênh mặt lên với cha nó. Chắc chắn ai cũng hiểu ý nghĩa của câu chuyện này và thấy rằng câu nói: “Cháu hư tại bà”  trong trường hợp này là đúng.

Do sự phát triển của xã hội, đời sống của người dân cũng ngày càng thuận tiện hơn trong nhiều thứ. Thuận tiện đến mức trẻ em 1, 2 tuổi cũng có thể cầm iphone, ipad. Chính điều đó vô tình làm cho thế giới trẻ thơ của các em chỉ gói gọn lại trong màn hình với những điều ảo, và thậm chí là những điều không đúng đắn, như game bạo lực, game nói dối, và vô tình cũng có những hình ảnh khiêu dâm ảnh hưởng đến tuổi thơ trong sáng của các em. Thế giới của trẻ thơ phải được mở rộng với những con người và những vui chơi thực tế, với tình yêu thương của cha mẹ, người thân và bạn bè. Nó phải được nghe những câu hát ru từ chính giọng hát khàn khàn, rè rè, lạt giọng của người bà, người mẹ nó: “Ví dầu cầu ván đóng đinh, cầu tre lắc lẻo gập ghềnh khó đi, khó đi mẹ dắt con đi, con đi trường học mẹ đi trường đời”. Những câu hát ru mang tính nhân văn đó được gieo vào lòng của biết bao thế hệ trẻ thơ mặc dù còn rất nhiều thiếu thốn. Thế nhưng ngày hôm nay còn bao nhiêu người mẹ biết ru con, hay hoàn toàn dành cho máy móc? Nếu không mướn người giữ trẻ thì cũng là  những chiếc võng điện tử đong đưa theo nhịp đã cài đặt. Ngay từ bé trẻ em đã phải tiếp nhận vào bộ não những tiếng u ơ, ú ớ của Sơn Tùng, hay giọng gào thét với những ngôn từ kỳ quái, dung tục của một ca sĩ nổi tiếng nào đó...

Những bậc phụ huynh hãy nhìn lại cách giáo dục, nuôi dưỡng con cái của mình ngay từ bé, để biết phải cho các  em những gì là đúng đắn. Nhìn những đứa trẻ cứng đầu, cứng cổ, nói không nghe, chúng ta phải biết vì nó đã được nuông chìu, muốn gì được nấy ngay từ nhỏ. Thấy những thanh niên hung hăng, không ai đụng được, có biểu hiện trầm cảm, chỉ chơi một mình, thì rất có thể ngay từ nhỏ thế giới của nó chỉ là căn phòng và chiếc điện thoại trên tay.

2.                       Tập quen với những giá trị cao cả

“Rốt cuộc thì chúng ta luôn phải gánh chịu mọi trách nhiệm về chính sự lựa chọn của mình”. Đừng nói tôi không thể lựa chọn những điều vượt quá sức tôi. Những vị thánh nhất là những vị thánh trong thời đại chúng ta đã biết chọn lựa những giá trị cao cả, dĩ nhiên các ngài phải hy sinh nhiều thứ, kể cả mạng sống mình như cha Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp. Để có được những sự lựa chọn đúng đắn đòi hỏi chúng ta phải có thói quen phân định điều tốt và điều xấu. Điều đó đã được Chúa phú bẩm cho mỗi người trong một lương tâm ngay chính, điều quan trọng là phải tập cho lương tâm có sự nhạy bén. Thêm vào đó như chúng ta đã nói ở trên, nếu chỉ chỉ ích kỷ để sống cho riêng mình, thì không bao giờ người ta có thể chọn lựa điều tốt, vì họ không thể từ bỏ những điều xấu, mà thường những điều xấu lại đem đến sự ngọt ngào, dễ chịu cho người ta.

Thế cho nên năm Mục vụ Gia đình 2017, Giáo hội muốn các gia đình hãy quay về với sự thánh thiện. Vì chính nhờ sự thánh thiện mà người ta mới có thể chọn lựa điều tốt và từ bỏ điều xấu. Nếu các gia đình thấy được nguy cơ xấu cho thiếu nhi và giới trẻ ngày hôm nay, hãy quyết tâm để có giờ kinh hôm chung trong gia đình, hãy nhắc nhở các em thiếu nhi và các bạn trẻ đi học giáo lý, quyết tâm không bỏ ngày Chúa Nhật. Đừng ngồi đó than trách, mà hãy góp phần thánh hóa thế gian bằng những giá trị linh thánh.

Hãy nhớ lại bài đồng dao của một thời đã xa để nhắc nhở chính mình và các bạn trẻ: “Thiên đàng hỏa ngục hai bên, ai khôn thì về ai dại thì sa, đêm nằm nhớ Chúa nhớ Cha, đọc kinh cầu nguyện kẻo sa linh hồn, linh hồn phải giữ linh hồn, đến khi ngày chết được lên thiên đàng”.